Φίλοι καλησπέρα ,
Σάν καλός καί συνεπής μαθητής κι ἐγώ , μέ τήν ἔναρξη τῆς νέας σχολικῆς χρονιᾶς , σπεύδω ν' ἀρχίσω τήν κατασκευή τοῦ τρίτου μου yaylı tanbur , ἤ , ὅπως τό ὀνομάζω στήν προηγουμένη , ταμπουρᾶ (σωστότερο ταμπούρ) μέ δοξάρι .
Καί εἶπα ν' ἀφήσω γιά λίγο τίς λαϊκές κιθάρες , ὄχι πώς δέν μ' ἀρέσει ἡ κατασκευή τους , ἀλλά γράφοντας στόν τίτλο ὅτι ἐπιστρέφω στόν ἴσιο δρόμο , ἔ , ἤθελα νά πειράξω καί λίγο τόν Στέλιο.....
......πού , ναί μεν ὅλο κιθάρες , ἀλλά στριφογυρίζει καί γύρω ἀπ' τούς μπαγλαμάδες , τούς ἀνατολίτικους.....
Τέλος πάντων , σοβαρά τώρα.....
Λίγες πληροφορίες γιά τό ὄργανο αὐτό σάν ὑπενθύμιση στούς πιό παλιούς καί σάν καινούρια πληροφορία γιά τά νέα μέλη :
Τό yaylı tanbur εἶναι ἕνα ὄργανο πού ἐπινοήθηκε ἀπό τόν Τοῦρκο συνθέτη τοῦ 19ου αἰῶνα Cemil Bey , ὁ ὁποῖος ἔπαιζε tanbur καί πολίτικη λύρα - kemence ὅπως τήν λένε οἱ Τοῦρκοι . Ἔτσι , μετέτρεψε τό tanbur νά παίζεται μέ δοξάρι ἀντί γιά πένα . Καί παρ' ὅλο πού ἐπινοήθηκε ἀπό τοῦρκο , δέν παύει νά εἶναι ἕνα ὄργανο μέ διαστήματα τῆς μουσικῆς τῆς καθ' ἡμᾶς Ἀνατολῆς , ἤ , ὅπως λανθασμένα λέγεται , ἀλλά ἔχει ἐπικρατήσει , τῆς Βυζαντινῆς .
Ὅπως θά δοῦμε καί κατά τή διάρκεια τῆς κατασκευῆς , τό ὄργανο ἔχει ( περίπου ) ἠμισφαιρικό σκάφος διαμέτρου 36 ἕκ. , μακρύ μάνικο μέ κλίμακα 104 - 108 ἑκ. ὥστε ἡ ταστιέρα του νά χωρῆ σχεδόν ὅλες τίς ὑποδιαιρέσεις ( ἤ τοὐλάχιστον τίς περισσότερο χρησιμοποιούμενες ) τῶν διαστημάτων τῶν κλιμάκων τῆς βυζαντικῆς μουσικῆς πού δέν εἶναι μόνο δύο γιά κάθε νότα ( τόνος - ἠμιτόνιο ) , ἀλλά μέχρι ἕξι στόν μείζονα τόνο , μπερντέδες ἀντί γιά τάστα , καπάκι ἀπό δέρμα , ἕξι χορδές , ἐκ τῶν ὁποίων παίζονται μόνο οἱ δύο κολλητές μεταξύ τους σέ ταυτοφωνία μέ δοξάρι , ἐνῶ οἱ ἄλλες τέσσερις εἶναι συμπαθητικές .
Γιά νά μήν παρεξηγηθῶ σημειώνω πολύ ἔντονα , ὅτι δέν κάνω καμμιά προπαγάνδα ὑπέρ τῆς Τουρκίας λέγοντας τά παραπάνω καί περισσότερο κατασκευάζοντας αὐτό τό ὄργανο , τή στιγμή πού ἡ πατρίδα μας ἀπειλεῖται ἀπ' αὐτή τή χώρα . Ἁπλῶς εἶναι ἕνα μεγαλόπρεπο ὄργανο πού μοῦ ἔχει ταιριάξει , ἔχει μιλήσει στήν ψυχή μου , μόνο μουσικῶς......
Ἄς ἀρχίσουμε τήν κατασκευή :
Ἡ πρώτη δουλειά εἶναι ἡ κατασκευή τοῦ καλουπιοῦ . Αὐτό τό κατασκεύασα μέ στρόγγυλες ἐπιφάνειες ἀπό MDF πάχους 17 - 20 χιλ. πού μοῦ βρέθηκαν πρόχειρες . Ἔχει ἠμισφαιρικό σχῆμα , ἀλλά τίς πρῶτες 5 ἐπιφάνειες τίς ἔκοψα μέ διάμετρο 36 ἑκ. , ἐνῶ τίς ὑπόλοιπες , μέχρι νά κλείση τό ἠμισφαίριο , μέ βαθμηδόν μικρότερη διάμετρο . Ὅλες τίς ἐπιφάνειες τίς κόλλησα μεταξύ τους , μόνο τήν τελευταία ἐπιφάνεια ἀπό κόντρα πλακέ 8 χιλ. καί διαμέτρου 16 ἑκ. τήν βίδωσα στό καλούπι μέ 3 βίδες , γιατί σ' αὐτό τό στρόγγυλο κόντρα πλακέ θά συγκλίνουν ὅλες οἱ δοῦγες καί σ' αὐτό θά κολληθοῦν , καί ὅταν ὁλοκληρωθῆ τό σκάφος , θά ξεβιδωθοῦν αὐτές οἱ βίδες γιά νά βγῆ τό καλούπι απ' τό σκάφος . Μετά τό κόλλημα ὅλων τῶν ἐπιφανειῶν , τρίφτηκε ὅλο τό καλούπι μέ τριβεῖο γιά ἐξομάλυνση τυχόν ἀνωμαλιῶν .
[ Invalid Attachment ]
Θά παρατηρήσατε ὅτι , τό κάτω μέρος τοῦ καλουπιοῦ μέχρι τό ὕψος τῶν 10 ἑκ. εἶναι κύλινδρος , καί μετά ἀρχίζει νά κλείνη . Αὐτό γίνεται ὥστε νά γίνη τό σκάφος ἔτσι , ὥστε τό τμῆμα τοῦ κυλίνδρου νά βοηθᾶ τόν ὀργανοπαίχτη νά σταθεροποιῆ στούς μηρούς του τό ὄργανο χωρίς νά τοῦ γλιστράει , καθώς τό κρατάει καί τό παίζει ὄρθιο .
Γύρω γύρω ἀπό τήν βάση τοῦ καλουπιοῦ , δηλαδή γύρω ἀπό τήν 1η στρόγγυλη ἐπιφάνεια , λυγίστηκε καί καρφώθηκε μέ λεπτά καρφάκια μιά προτρυπημένη λωρίδα πάχους 3 χιλ. καί φάρδους 2 ἑκ. , πού σ' αὐτήν θά κολλιέται ἡ ἀρχή τῆς κάθε δούγας , ἐνῶ τό τέλος της , πού θά εἶναι μυτερό , θά κολλιέται στό κόντρα πλακέ τῆς κορυφῆς . Ἡ λωρίδα δέν κολλιέται στό καλούπι ὥστε αὐτό νά βγῆ στό τέλος ἀπ' τό σκάφος , ἐνῶ τά καρφάκια θά βγαίνουν ἕνα ἕνα κατά τήν πρόοδο τῆς κατασκευῆς .
[ Invalid Attachment ]
[ Invalid Attachment ]
Τό σκάφος θά κατασκευαστῆ ἀπό δοῦγες σφενδαμιοῦ μουαρέ πάχους 3 χιλ. καί φάρδους 2 ἑκ. στήν ἀρχή καί μειούμενες , ἀλλά ἔχω τήν ἀρρώστεια ἀνάμεσά τους νά παρεμβάλεται διακοσμητικό κορδόνι . Τήν κατασκευή τοῦ διακοσμητικοῦ κορδονιοῦ ἀπό ξῦλο ἐλιᾶς καί μαῦρο καπλαμᾶ θά τήν δείξω παρακάτω .
Συνεχίζεται.....