Τα Μουσικά Όργανα Των Αρχαίων Ελλήνων

[ΑΝΤΩΝΙΟΣ]

Με την ευκαιρία ,ας δούμε και τούτο το αφιέρωμα,αξίζει.
 Ισως στο μέλλον ξυπνίσει σε κάποιον η γοητία της αγνωστης Ελλάδας και θελήσει να ασχοληθεί.  Μια σοβάρή προσπάθεια αποκατάστασης Αρχαιοελληνικών και Μεσαιωνικών (Βυζαντινών) οργάνων εχει κάνει ο Χριστόδουλος Χάλαρης,περί τα εκατό οργανα αν θυμάμαι καλά, και εκθέτονται στη Θεσσαλονίκη στο μουσείο που εγινε γι'αυτό το λόγο. Το μουσείο αυτό βρίσκεται (περιγραφικά το λέω),αν απο την Τσιμισκή με κατεύθηνση την είσοδο της πόλης,στρίψω αριστερά στο δρόμο που είναι τα Λαδάδικα,αμέσως αριστερά πάνω απο την Τράπεζα. Δεν θυμάμαι ποιά.

Αρχαία Ελληνικά Μουσικά Όργανα

[Κούρος]

Τελικώς Αντώνη,
υπήρξε κάποιος τύπος μουσικού οργάνου (εννοώ έγχορδο, πνευστό ή κρουστό) που οι Αρχαίοι Έλληνες να μην είχαν κατασκευάσει κάποιον πρόγονό του, δίνοντας τη βάση για την μετέπειτα εξέλιξή του;

[ΑΝΤΩΝΙΟΣ]

Δεν νομίζω. Πιστευόταν για το κλαρίνο, μέχρι που βρέθηκε πριν μερικά χρόνια σε ανασκαφή στην Κόρινθο αυλός οστέϊνος με γλωτίδα και κλειδιά.

[Κούρος]

Αντώνη,
επειδή έχω διαβάσει πάρα πολλά και συνήθως αντικρουόμενα στοιχεία για την προέλευση, την ονομασία, τις επιρροές κλπ. αρκετών σύγχρονων οργάνων με αποτέλεσμα να έχω συχνά μπερδευτεί, θα κάνω μια πρόταση που ελπίζω να γίνει αποδεκτή και από τα υπόλοιπα μέλη του χώρου.

Επειδή γνωρίζω ότι έχεις τις γνώσεις αλλά και την πρόσβαση σε επίσημες πηγές απ' όπου θα μπορούσες να αντλήσεις τεκμηριωμένες πληροφορίες, τι θα έλεγες να ξεκινήσεις αφιερώματα σε αρχαιοελληνικά όργανα και με την εξέλιξή τους ανά τους αιώνες καθώς και τις επιρροές που δέχτηκαν ή έδωσαν σε "γείτονές" τους, να μας παρουσιάσεις και τους σύγχρονους απογόνους τους;

Γνωρίζω ότι είναι πάρα πολύ δουλειά, αλλά όταν διαβάζοντας "Τους Μουσικούς Τρόπους Στην Ανατολική Μεσόγειο" του Μάριου Μαυροειδή πληροφορήθηκα ότι ο Πυθαγόρας (ένας ΕΛΛΗΝΑΣ και εδώ) έθεσε τις επιστημονικές βάσεις της μουσικής, προσωπικώς θα σου ήμουν ευγνώμων να μάθω την ιστορία των αρχαιοελληνικών οργάνων που όπως ήδη προανέφερες κατά πάσα πιθανότητα αποτελούν τους προγόνους των περισσοτέρων σύγχρονων μουσικών οργάνων.

[BLEKOS]

Τελικώς Αντώνη,
υπήρξε κάποιος τύπος μουσικού οργάνου (εννοώ έγχορδο, πνευστό ή κρουστό) που οι Αρχαίοι Έλληνες να μην είχαν κατασκευάσει κάποιον πρόγονό του, δίνοντας τη βάση για την μετέπειτα εξέλιξή του;

Η μουσικη ειναι παγκοσμιο φαινομενο,ολοι οι λαοι επινοησαν οργανα ωστε να φτιαξουν μουσικη!

Λεμε οτι οι Ελληνες εδωσαν τη βαση για το ταδε οργανο...ειναι ετσι αραγε;

Πριν τους Ελληνες....ησαν οι Αιγυπτιοι....πριν τους Αιγυπτιους ησαν οι Σουμεριοι...και πριν απο ολους αυτους ηταν οι πρωτες φυλες ανθρωπων που επισης επαιζαν μουσικη.Εχουν βρεθει προιστορικα πνευστα κρουστα και μονοχορδα...οποτε;....Ποια ειναι η βαση και ποιες οι εξελιξεις/εκδοχες;

[ΖΑΡΚΑΔΑΣ ΚΩΣΤΑΣ]

Ασε bleko  ανοιγεις θεμα τωρα για κουβεντα που θελει τομους ολοκληρους να αναληθει.Οι πριν απο μας εφτιαχναν Παρθενωνες, οργανα, φιλοσοφουσαν , και γενικα εφτιαχναν παππαδες.Εμεις τωρα πιπιλαμε την καραμελα τους, και παμε στον Βερτη και στην Παολα και πεταμε λουλουδια.
Αλλα η καραμελα καραμελα.

[BLEKOS]

Οι αρχαιοι (οχι μονο οι Ελληνες) εφτιαξαν πολλα και ανεξηγητα για τα οσα διεθεταν τοτε....μην την ψαχνεις

[Κούρος]

Δημήτρη και Κώστα,
δε θα διαφωνήσω στο ότι όλες οι φυλές των ανθρώπων απ' τα προϊστορικά χρόνια κατασκεύασαν κάποιους τύπους οργάνων. Ούτε με το ότι αυτά τα όργανα, με το πέρασμα των αιώνων και το συγχρωτισμό των διαφόρων φυλών, έδωσαν και πήραν χαρακτηριστικά με αποτέλεσμα τα ίχνη της πατρότητάς τους να χάνονται μέσα στο χρόνο.

Αυτό όμως που δεν μπορεί να αμφισβητήσει ποτέ κανείς είναι το ότι οι αρχαίοι έλληνες προσέγγισαν τα πάντα από μια τέτοια άποψη ώστε να μπορέσουν να κατανοηθούν και να εξηγηθούν, βασισμένα σε το δυνατόν καλύτερη επιστημονική βάση, για εκείνη την εποχή βεβαίως. Ακόμα και άκρως φιλοσοφικά θέματα τα οποία δεν ήταν δυνατόν να προσεγγιστούν παρά μόνον πνευματικώς, αποτέλεσαν θέματα διατριβών που ακόμα και σήμερα τίθενται ως βάση για συζητήσεις, έρευνες  και γενικώς επιστημονικές προσεγγίσεις που δεν ξεφεύγουν και πολύ απ' την αρχική θεώρηση.

Δεν είναι τυχαίο που ο μεγάλος γερμανός φιλόσοφος Γκαίτε είχε πει ότι (θα το απόδωσω όπως το θυμάμαι γιατί δεν θυμάμαι ακριβώς τα λόγια του) "εάν ήξερα ότι δεν υπάρχει κάτι στον κόσμο που οι αρχαίοι έλληνες να μην έχουν ασχοληθεί μ' αυτό, δεν θα διάλεγα αυτό το επάγγελμα".

Έτσι λοιπόν και στα μουσικά όργανα μπορεί η καταγωγή τους να βρίσκεται σε λαούς και περιοχές εκατοντάδες και μερικές φορές και χιλιάδες χιλιόμετρα μακρυά αλλά οι αρχαίοι έλληνες προσπάθησαν να τα εξελίξουν βασισμένοι στη μελέτη των φυσικών επιστημών (και όχι μόνο) που δίνει απάντηση σε μεγάλα ερωτήματα του τύπου "γιατί συμβαίνει αυτό".

Και όσον αφορά την "καραμέλα" που λέει ο Κώστας, μπορεί οι σημερινοί νεοέλληνες να έχουμε εκφυλιστεί σε τέτοιο βαθμό που να γράφουμε greeklish και να τα θεωρούμε τη μελλοντική μετεξέλιξη της γλώσσας μας, αλλά όσο υπάρχει αυτή η "καραμέλα" σημαίνει ότι οι ρίζες μας δεν έχουν αποκοπεί. Και όσο υπάρχουν ρίζες πάντα το δέντρο ξαναφύεται. Αφού ακόμα και η παππαδοκρατία του Βυζαντίου μετά από τόσο λυσσαλέους αγώνες δεν μπόρεσε να ξεριζώσει το αρχαιοελληνικό πνεύμα, προσωπικώς είμαι σίγουρος ότι ως φυλή, με τα καλά μας και τα κακά μας που μας χαρακτηρίζουν, δεν υπάρχει περίπτωση να σβήσουμε απ' το χάρτη.

Συγγνώμη, παρασύρθηκα και πιθανώς παραστράτησα κι απ' το αρχικό θέμα, αλλά πιστεύω ότι οτιδήποτε μπορεί να συνεισφέρει στην όμορφη ενασχόλησή μας (και η ιστορία των οργάνων έστω και αν δεν είναι ελληνικά, είναι κάτι τέτοιο) πρέπει να το μαθαίνουμε.

[john 2004]

Αντώνη,
επειδή έχω διαβάσει πάρα πολλά και συνήθως αντικρουόμενα στοιχεία για την προέλευση, την ονομασία, τις επιρροές κλπ. αρκετών σύγχρονων οργάνων με αποτέλεσμα να έχω συχνά μπερδευτεί, θα κάνω μια πρόταση που ελπίζω να γίνει αποδεκτή και από τα υπόλοιπα μέλη του χώρου.

Επειδή γνωρίζω ότι έχεις τις γνώσεις αλλά και την πρόσβαση σε επίσημες πηγές απ' όπου θα μπορούσες να αντλήσεις τεκμηριωμένες πληροφορίες, τι θα έλεγες να ξεκινήσεις αφιερώματα σε αρχαιοελληνικά όργανα και με την εξέλιξή τους ανά τους αιώνες καθώς και τις επιρροές που δέχτηκαν ή έδωσαν σε "γείτονές" τους, να μας παρουσιάσεις και τους σύγχρονους απογόνους τους;

χαιρετιζω την ιδεα του Τριανταφυλλου γιατι ειναι δειγμα πολιτισμου να μαθαινουμε και την ιστορια τους και οχι μονο το πως φτιαχνονται. δεν ειναι μονο αυτος ο καβαλαρης βγαζει πριμα και αυτο το καπακι βγαζει μπασα. ειναι και το πως ξεκινησαν και πως εξελιχτηκαν για να φτασουμε μεχρι εδω.(και οχι σαν εμας τους Ελληνες που διατυμπανιζουμε οτι διδαξαμε πολιτισμο σε ολον τον πλανητη αλλα δεν κανουμε τον κοπο να μαθουμε την ιδια την ιστορια μας!) ομως επειδη το θεμα της ιστοριας παντα εχει καποια κενα και αμφιλεγομενα στοιχεια (καθως συνεχως εξελισσονται οι ερευνες,και οι ανακαλυψεις που αναιρουν προηγουμενες) να μην γινει η συζητηση πεδιο αντιπαραθεσης μεταξυ μας. καλη συνεχεια!

[Χάρης]

http://www.lyravlos.gr

[ΖΑΡΚΑΔΑΣ ΚΩΣΤΑΣ]

Παιδια καταλαβατε τι ειπα εγω? Κι εγω ελληνας ειμαι . Με απλα λογια ειπα οτι ας αφησουμε καποια στιγμη τους αρχαιους που τους εχουμε στο στομα μας για το παραμικρο, κι ας δουμε το πως μπορουμε οχι να τους περασουμε ( αυτο ειναι αδυνατο) αλλα εστω να τους ακολουθουμε.Οι περισοτεροι Ελληνες  τη σημερον καθε σαββατο χορευευουν στα club  το πουλακι τσιου και μετα διασκεδαζουν  με <<μωρο μου καλησπερα>> και <<τσικουλατα τσικιτα>>.
Σιγουρα δεν ειμαστε ολοι ετσι, αλλα οταν μια χωρα εκστασιαζεται με Παντελη Παντελιδη και κοβει φλεβες με Παολα δεν δικαιουτε να μιλαει για αρχαιους και τα κατορθωματα τους.
Δεν μπορω  ρε παιδι μου την καθε κλωσσα με το δοδεκαποντο και τη φουστα μεχρι  αυτια να μου μιλαει για αρχαιο Ελληνικο καλος, και ξερεις ποιοι ηταν οι προγονοι μας.Ασε μωρη τσουραπω που εχεις παστοθει στο make -up  που ξερεις εσυ απο καλος. Χωρις τη γοβα και το κωμοτηριο εισαι ουτε για τα μπαζα. Η το καθε παιδακι που ερχεται στο γυμναστηριο και σε κανα δυο μηνες που εχει φουσκωσει το στηθακι του,παει και μου κοπαναει μεανδρους και περικεφαλαιες στην πλατη.Καλη η ιστορια , καλοι οι προγονοι, καλα τα επιτευματα τους, αλλα μεχρι εκει.Ας κανουμε κατι ωστε να μεινουμε κι εμεις στην ιστορια.Κι ετσι θα μεινουμε βεβαια..............ειδικα αυτη η περιοδος θα διδασκετε στα πανεπιστημια μετα απο δεκαετιες. ΠΧ.κεφαλαιο1 Πως καταστραφηκε η Ελλαδα. Κεφαλαιο 2 η Ελληνικη επανασταση του 2012.....κλπ.Σορυ αλλα παρασυρθηκα........

[john 2004]

οχι ρε κωστη τι σορυ? καλα τα λες εσυ. ετσι ακριβως ειναι. αυτο ομως δεν μας απαγορευει να μαθουμε ιστορια. ουτε να γραψουμε! η διαφορα ειναι το να διαβασουμε θελει ωρες. το να γραψουμε, θελει χρονια! και εμεις εδω μεσα εχουμε γραψει απλα καποια λεπτα! καλη συνεχεια λοιπον!

[Κούρος]

Κώστα,
όπως στην σημερινή εποχή υπάρχουν ΕΛΛΗΝΕΣ αντάξιοι των αρχαίων προγόνων μας, έτσι και στην αρχαία εποχή υπήρχαν Έλληνες πιστά αντίγραφα αυτών που διασκεδάζουν με τον τρόπο που λες στα διάφορα club της σημερινής εποχής.

Όλοι Έλληνες ήταν και είμαστε.

[immortalx]

Με απλα λογια ειπα οτι ας αφησουμε καποια στιγμη τους αρχαιους που τους εχουμε στο στομα μας για το παραμικρο, κι ας δουμε το πως μπορουμε οχι να τους περασουμε ( αυτο ειναι αδυνατο) αλλα εστω να τους ακολουθουμε.

Και εγω αυτης της αποψης ειμαι. Σαφως και πρεπει να αισθανομαστε περηφανοι για τον πολιτισμο που αφησαν σε ολο τον κοσμο, αρκει να μην το διατυμπανιζουμε με καθε ευκαιρια.

[ioannis]

 Ακουστε κι αυτα ΕΛΛΗΝΕΣ
Ο ήχος έχει περισσότερες ιδιότητες και δυνάμεις απ' ότι συνήθως αντιλαμβανόΣαστε. Σκεφτείτε ότι κάποιος ρυθμός μπορεί να μας μεταβάλει τα συναισθήματα, ή ότι κάποιος ήχος μπορεί να επιδράσει στην ύλη. Οι αρχαίοι φαίνεται να ήξεραν αρκετά περισσότερα για τον ήχο από απλά τραγουδάκια...

   Ο Πυθαγόρας εκτός από το υπόλοιπο φιλοσοφικό και επιστημονικό του έργο, ασχολήθηκε με τον ήχο και με την μουσική. Ξεκινώντας με μία τεντωμένη χορδή και διαιρώντας το μήκος της σύμφωνα με τον χρυσό αριθμό 'φ', κατάφερε να δημιουργήσει μουσική κλίμακα βάση μαθηματικών υπολογισμών.Με το γνωστο σε ολους ΜΟΝΟΧΟΡΔΟ ΤΟΥ ΠΥΘΑΓΟΡΑ Οι υπολογισμοί του οδήγησαν σε μαθηματική πια διατύπωση της μουσικής κλίμακας

    Μελέτησε την αρμονία της μουσικής και βρήκε την επίδρασή της στην αρμονία του σώματος, με τρόπο που να μπορεί να εφαρμόσει θεραπείες μεσω μουσικής  για σωματικά προβλήματα

   Ο παππούς μας λοιπόν Πυθαγόρας (Ο Σάμιος) ο μέγιστος φιλόσοφος,μαθηματικός γεωμέτρης και μουσικός  ειχε φτασει σε τέτοιο επίπεδο ευαισθησίας ωστε να ακουει την  λεγόμενη σήμερα μουσική των σφαιρών.Ανακάλυψε και ονόμασε τους πλανητες με τα ονόματα που ειναι και σήμερα αποδεχτά απο ολο το στερεωμα και αυτό δεν αλλάζει.

   Ο παππούς μας Πλάτων ονομασε την μουσική ως την ομορφιά του Σύμπαντος και έλεγε οτι η μουσική ειναι η κίνηση του ηχου για να φτασει την ψυχή και να της διδάξει την Αρετή.Η μουσική δινει ψυχη στο συμπαν φτερα στην σκεψη απογειώνει την φαντασία χαρίζει χαρα,λυπη και ζωη στα παντα.

    Τα μνημεία που άφησαν πίσω τους αρχαίοι έλληνες μέχρι πρότινος απλά μας συγκινούσαν και μας προκαλούσαν δέος. Τώρα πια μας προκαλούν να τα μελετήσουμε γιατί αποδεικνύεται ότι κρύβουν περισσότερα από χώμα και πέτρες. Ψήγματα γνώσης που εξάγουμε με αρχαιολογικές και επιστημονικές μελέτες αποδεικνύουν ότι οι κατασκευαστές τους γνώριζαν και έπραταν πολύ περισσότερα από όσα νομίζουμε.

    Πάνω σε αυτά τα βήματα κατα την ταπεινή μου άποψη με πολλη μελέτη των Ελλήνων Παππούδων και δουλειά πολλών ετων κατάφεραν να γητέψουν το ξυλο και να δημιουργησουν  ηχο με αρμονια οι μεγαλοι Κρεμονέζοι κατασκευαστές βιολίων Νicolo Amati,Andrea Guarneri με κορυφαίο τον  Antonio Stradivari